Backup stroom met back up boxen – hoe pas je ‘m goed toe?

Een backup box is een slimme schakelunit die je woning bij stroomuitval automatisch loskoppelt van het net (netafscheiding) en overschakelt op batterijvoeding. Daarmee blijven cruciale apparaten, zoals koelkast, router of verlichting, gewoon werken. Je hebt de keuze uit whole-home backup (volledige woning) of partial backup (alleen belangrijke groepen). Bij beide varianten gelden specifieke beveiligingseisen volgens de NEN1010.

In dit artikel leggen we uit:

• Wat een backup box doet

• Hoe je ‘m installeert

• Welke beveiligingscomponenten nodig zijn

• Waar je op moet letten bij installatie

Wat doet een backup box?

Een backup box – zoals de Huawei SmartGuard, Growatt Backup Box of Enphase IQ System Controller – werkt samen met je batterij. Zodra hij een stroomuitval detecteert, zorgt hij ervoor dat je woning (of een deel ervan) automatisch losgekoppeld wordt van het openbare net. Dit heet netafscheiding (anti-islanding), verplicht volgens de NEN-EN 50549 / NEN1010.

Daarna schakelt hij over naar een tijdelijke eilandbedrijf-modus. Je installatie werkt dan off-grid en je batterij (plus eventueel zonnepanelen) leveren lokaal stroom aan vooraf gekozen groepen in huis of het volledige huishouden.

Waar installeer je een backup box?

Je kunt de backup box op twee manieren opnemen in je installatie:

1. Whole-home backup

Tussen hoofdaansluiting en groepenkast

• De volledige groepenkast schakelt over bij stroomuitval. Volledige woning dus op de "Back-up load" aansluiting.

• Simpel, maar batterijen kunnen vaak niet het hele huis langdurig voeden.

• Daarom is load shedding of selectief verbruik noodzakelijk.

Let op: grote verbruikers zoals kookplaten of warmtepompen vragen (over het algemeen) te veel vermogen van je batterij.

2. Partial backup

Tussen meterkast en Back-up load

• Alleen kritische eindgroepen worden gevoed: bijv. koelkast, router, verlichting op de "Back-up load" aansluiting.

• Je kunt langer stroom voorzien in back-up modes.

• Minder installatievermogen vereist.

Veel gekozen oplossing bij residentiële installaties!

Hoe zit het met beveiliging?

Een backup box is vooral een slimme schakelaar. De echte beveiliging moet je volgens de norm in de groepenkast regelen, of in de back up box (hier is vaak ruimte om installatie automaten te plaatsen).

Input backup box:

• Altijd een installatieautomaat nodig, vaak in de box geïnstalleerd. 

In de backup box zelf:

• ingebouwd zit er een omschakelrelais (ATS) bij netuitval.

• Vaak ook voorzien van interne zekeringen of terugvoedbeveiliging.

• Check altijd de datasheet voor de specifieke beveiligingen die ingebouwd zijn. 

Backup load uit de backup box:

• Ook dit deel moet beveiligd zijn met een installatiautomaat

• Vaak gaat deze daarna naar groepen die zijn voorzien van aardlekschakelaars met daaronder installatie automaten. 

  • Indien deze meteen naar de verbruikers gaan dient er ook een aardlekschakelaar/automaat te worden gebruikt. 

Zie hieronder een schematisch weergave van een dergelijke installatie: 

Volledige backup: 

Partial backup:

*Let op bij plaatsing van de smart meter

Bij veel backup boxen is een slimme meter al ingebouwd. In dat geval:

• Moet de backup box op de locatie van een whole-home installatie geplaatst worden

• Maar je kunt alsnog alleen enkele groepen aansluiten (zoals bij partial backup)

  • bekijk hiervoor eens het aansluit schema van de Huawei SmartGuard blz 25

Kortom: de positie van de box blijft hetzelfde, de selectie van de back-upgroepen bepaal je zelf

Samenvatting

Word partner van 4blue

Ben je nog geen klant?
Meld je hier aan als installateur en profiteer van slimme tools, snelle levering en de beste service in solar.